Home / 9. Sınıf Tarih / 9. Sınıf Tarih 2. Ünite Ders Kitabı Cevapları

9. Sınıf Tarih 2. Ünite Ders Kitabı Cevapları

Yeni eğitim-öğretim yılının tüm öğrencilere başarılar getirmesini diliyorum. Bu yıl 9. sınıflarda Meb Yayıncılık tarafından hazırlanan ders kitabında yer alan ünitelerinin cevaplarını bu yazımızda paylaşacağız. Değerli öğrencilerimize şu uyarıyı yeniden hatırlatalım. Öğrenmede kalıcılığı sağlamak için soruların cevaplarını önce kendiniz cevaplayın sonra araştırın, araştırmalarınız sonucu bulduklarınızı karşılaştırın ve anlayarak yazıya geçirin. Unutmayın buradan ya da herhangi bir yazıdan olduğu gibi alıp yazmak kalıcı öğrenmeyi sağlamaz.

9.Sınıf Meb Matbaacılık Tarih Ders Kitabı Cevaplarını aşağıdaki yazımızda bulabilirsiniz.

Uyarı: 9. Sınıf MEB Yayıncılık Tarih Ders Kitabı cevapları özenle hazırlanmıştır. Öğrencilerimizin kolayca anlayabileceği ve ödevlerini yapabileceği şekilde hazırlanmıştır.

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 28

Medeniyetlerin ortaya çıkmasında coğrafyanın etkileri nelerdir?

  •  Hava koşulları, iklimin elverişliliği  
  • Su kaynaklarının bolluğu, su kaynaklarına yakın olmak
  •  Toprağın verimliliği
  • Geçim kaynaklarına – tarım, hayvancılık, ticaret – uygunluk
  •  Önemli geçit noktalarında olması
  • Başka kavimler tarafından – savaş ve istilalar-  rahatsız edilmemeleri.

Yaşadığınız bölgeye en yakın tarih öncesi döneme ait yerleşim yerleri nerelerdir?

* YOZGAT – Alişar

* KONYA – Çatalhöyük

* SAMSUN – Tekkeköy, İkiztepe

* MALATYA – Caferhöyük, Aslantepe

* ŞANLIURFA – Göbeklitepe

* DİYARBAKIR – Çayönü

* ANTALYA – Karain Mağarası, Beldibi Mağarası

* BURDUR – Hacılar

* ÇANAKKALE – Truva

* İZMİR – Limantepe, Baklatepe

* İSTANBUL – Yarımburgaz Mağarası

* ÇORUM – Boğazköy

* GAZİANTEP – Sakçagözü

Yaşanılan coğrafyanın ekonomik faaliyetlere etkisi nelerdir?

  • Yaşanılan yerin doğal ve yapay tarihi yerleri varsa turizm, 
  • Ekilip biçilebilen yani tarıma uygun bir yerse tarım, 
  • Hayvanlar için uygun ortam, geniş otlak ve meralar varsa hayvancılık,
  • Önemli ticaret yollarının uğrak noktaları üzerindeyse ticaret,  
  • Gerekli enerji kaynakları varsa sanayi gelişir.

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 29

Yazıdan önceki dönemlerde insanlığa ait yaşam izleri neler olabilir?

İnsanın geçmişini, tabiatla mücadelesini, sosyal ilişkilerini ve inançlarını öğrenmek geçmişten günümüze ulaşan izlerin incelenmesine bağlıdır. Bunun için yerleşim yerleri, konar-göçer yaşam alanları, tapınaklar, mezarlar ve doğal çevre araştırılır. Bu araştırma alanlarındaki buluntular sayesinde insanoğlunun geçmiş yaşamı hakkında çıkarımlar elde edilir.

Yazıdan önceki dönemin aydınlatılabilmesi için en önemli unsur arkeolojik araştırmalar sonucunda elde edilen araç ve gereçlerdir. Buluntulardan elde edilen bilgiler, yazıdan önceki dönemin doğru yorumlanabilmesinde oldukça önemlidir. İnsanlığın bu döneminde mağaralar, kerpiçten ilkel konutlar, taştan, kemikten, pişmiş kilden yapılmış aletler o döneme ayna tutar.

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 30

Tarımın başlamasıyla insan hayatında ne gibi değişiklikler yaşanmıştır?

  • Avcı – toplayıcı toplumdan üretici hale geçildi.
  • Göçebe hayattan yerleşik düzene geçildi.
  • İnsanların birarada yaşadığı şehirler kuruldu.
  • Gerek insanların birbirleri ile gerekse de devlet ile uyum içerisinde yaşaması için kanunlar yapıldı.
  • İnsanların günlük hayatlarını düzenlemek için , devlet başta olmak üzere pek çok örgüt oluşturuldu.

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 31

Yazıdan önceki dönemde Çatalhöyük’te yaşayan insanların faaliyetleri hakkında neler söylenebilir?

  •  İnsanların mağaralardan çıkarak barınaklar yapmaları şehirleşmenin başladığının,
  • Kendirden yapılmış kumaş parçası, tarımsal üretimin yapıldığı ve buna bağlı dokumacılık faaliyetlerinin başladığının,
  • Yaban koyunu boynuzları ve öküz kafası ve boynuzlarının bulunması, tarımsal faaliyetlerle birlikte hayvanların evcilleştirildiğinin,
  • Sekilerin bulunması, insanların diğer insanlar ve yabanî hayvanların saldırılarından korunmak için tedbirler aldıklarının,
  • Binada bulunan seki kaldırıldığında altından daha küçük bir sekinin daha çıkması, uzun süreli bir yerleşmenin olduğunun ispatı niteliğindedir.

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 32

Medeniyet tanımında yer alan milletlerarası ortak değerler neler olabilir?

  • Bilim
  • Sanat
  • Teknoloji
  • Etik
  • Adalet

Türkiye’deki tarihî, arkeolojik ve coğrafi mekânlardan hangileri “UNESCO Dünya Mirası” listesinde yer almaktadır?

  • Nemrut Dağı – ADIYAMAN
  • Divriği Ulu Camii ve Darüşşifası – SİVAS
  • Hattuşa -Boğazköy – ÇORUM
  • Xanthos-Letoon – ANTALYA-MUĞLA
  • Safranbolu – KARABÜK
  • Troya Antik Kenti – ÇANAKKALE
  • Selimiye Camii ve Külliyesi – EDİRNE
  • Çatalhöyük – KONYA
  • Bergama – İZMİR
  • Bursa ve Cumalıkızık – BURSA
  • Ani Arkeolojik Alanı – KARS
  • Pamukkale-Hierapolis – DENİZLİ
  • Göbeklitepe – ŞANLIURFA

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 33

Göbeklitepe, Çatalhöyük ve Çayönü merkezlerinin insanlık tarihine etkileri nelerdir?

Göbeklitepe;

  • Günümüze kadar keşfedilen en erken tarihli dinî mimarinin içerisinde yer alır,
  • İnsanoğlunun, tarım ve yerleşik hayattan sonra tapınaklar yaptığı şeklindeki yaygın görüş, Göbeklitepe’nin keşfiyle tartışmaya açılmıştır.

Çatalhöyük;

  • Anadolu coğrafyasında 2.000 yıldan fazla bir zamanda köy yaşamından kentsel hayata geçişin önemli bir kanıtıdır,
  • Çatalhöyük’te ezme ve öğütme taşlarının bulunması, buradaki insanların kendi ekmek ihtiyaçlarını karşıladıklarını göstermektedir,
  • Köpek ve sığır burada evcilleştirilen hayvanlar arasındadır.

Çayönü;

Yakın Doğu’daki köy yerleşmelerinin ilk örneği görülmektedir.

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 34

Destanların kültürel hayattaki önemi nedir?

  • Sözlü geleneğin ürünü olan destanlar, aslında insanlığın yazılı olmayan tarihini oluşturmaktadır. Dolayısıyla; özellikle yazılı kaynakların olmadığı tarih öncesi dönemlerin aydınlatılması, insan davranışlarının anlaşılabilmesi noktasında destanlardan tarihî kaynak olarak faydalanılır.
  • Destanlar ait oldukları milletin özelliklerini yansıtır, kültürel gelişimlerine de ışık tutarlar.
  • Tarihî ve sosyal olaylardan doğar, beslenir ve nesilden nesile aktarılarak gelirler. Bu nedenle abartı payı olmakla birlikte özellikle işlediği, yiğitlik, aşk, dostluk, ölüm ve yurt sevgisi gibi temalar ile vatan ve millet sevgisini artırır, ait olma duygusunu perçinlerler.

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 35

Ateşin kullanılmasının, insan hayatına etkileri nelerdir?

  • Savunma amacıyla kullanılmış, bu sayede, tehdit olarak gördüğü vahşi tabiattan ve canlılardan varlığını korumaya çalışmıştır.
  • Besinlerini pişirerek tüketmiş, artanları ise daha uzun süreli saklayabilmiştir.
  • Başlangıçta, başlı başına bir korunma aracı olan ateş, madenlerin keşfedilmesiyle birlikte eritilmesi, şekil verilmesi ve özellikle silah yapılmasında önemli katkılar sağlamıştır.
  • Toprağı pişirerek daha dayanıklı kaplar elde eden insanoğlu üretim fazlası mallarını sağlıklı koşullarda  depolamayı da başarmıştır.

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 36

Âlim unutmuş, kalem unutmamış.
Söz kulağa, yazı uzağa gider.
Bir amaç ancak yazıya geçirildiği zaman güç kazanır.
Söz uçar, yazı kalır.

Yukarıdaki sözlerden hareketle yazının insan hayatındaki önemi ile ilgili neler söylenebilir?

  • Yazının bilgiyi koruyan ve olduğu gibi aktaran özelliği bir insan veya topluluğun tecrübelerinin başkaları tarafından yeniden keşfedilmesine zemin hazırladı. Bu da mevcut tecrübelerin üzerine yeni bilgilerin eklenmesini ve insanlık birikiminin artmasını sağladı.
  • Devletin hafızasını oluşturmanın yanında insanların idari olarak denetim altında tutulmasına da imkân sağlamıştır. Yönetilmesi gereken topluluğun, organizasyonların ve olayların bir düzene konulmasında da yazının önemli katkısı vardır.
  • Kurulan idarenin yapılan listeler ve ticari kayıtlarla bilgiyi depolaması bazı uygulamalarda standartlar oluşmasını sağlamış, üretimin denetim altına alınması ve vergilerin standarda bağlanması gibi alanlarda da kullanılmaya başlanan yazı, zamanla askerlik ve edebiyat alanı ile şahsi ihtiyaçlara doğru yayılma göstermiştir.
  • Yazı, sözle aktarılması mümkün olmayan boyutlardaki bilgi ve tecrübe birikiminin farklı zaman ve mekânda bulunan insan topluluklarına doğrudan temasta bulunulmadan aktarılmasını sağladı.Böylece insanlığın düşünce, edebiyat ve bilim mirası kişilerin ömrü ve bulunduğu coğrafya ile sınırlı kalınmadan nesilden nesile ve topluluktan topluluğa aktarıldı.
  • Yazı, bütün bunların yanında dillerin de daha sistemli bir şekilde nesilden nesile aktarımına katkıda bulundu ve kelime hazinesinin genişleyerek ilerlemesinde etkili oldu.

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 37

Sümerler’in yazıyı icat etmesi insanlık tarihinde ne gibi değişikliklere neden olmuştur?

  • İnsanlığın bilinen kayıtlı dönemi başladı.
  • İnsanların idari olarak denetim altında tutulmasını sağladı.
  • Üretimin denetim altına alınması ve vergilerin standarda bağlanmasını sağladı.
  • Kurumların ve kurulan sosyal düzenin devamlılığına zemin hazırladı.
  • İnsanlığın düşünce, edebiyat ve bilim mirası kişilerin ömrü ve bulunduğu coğrafya ile sınırlı kalınmadan nesilden nesile ve topluluktan topluluğa aktarılmasını sağladı.
  • İdari ihtiyaçlarla ortaya çıkan yazı zamanla yeni bir sınıfın doğmasına neden oldu. İlk metinlerin yazılmaya başlanmasından sonra yazıcılar (kâtipler) diyebileceğimiz ve sonradan devlet memurları (bürokrasi) olarak adlandırılacak mesleki zümre ortaya çıktı.
  • Devletin yazı sayesinde kazandığı güç, ortaya çıkan bürokrasi eliyle uygulamaya geçti. Devlet organizasyonu büyüdükçe bürokrasi devletin sacayaklarından biri haline geldi.

Yazının ve yazı araçlarının gelişimine hangi milletler katkı sağlamıştır?

Sümerler M.Ö. 3500 yıl civarında insanlık tarihinin ilk yazı sistemi olan çivi yazısını geliştirdiler.

Çivi yazısı Sümerlerden, önce Mezopotamya uygarlıklarına, daha sonra da Anadolu ve İran gibi bölgelere geçti. Elamlar, Akadlar, Asurlar, Hititler ve Persler gibi birçok halk binlerce yıl boyunca çivi yazısını kullandı.

İnsanların kullandığı ilk yazı sistemlerinden bir diğeri Mısır hiyeroglif yazısıdır. Çivi yazısına yakın bir zamanda, M.Ö. 3200’li yıllarda ortaya çıkan Mısır hiyeroglif yazısında resme benzeyen semboller kullanıldı. Hiyeroglif yazısını kullanan Mısırlılar, yazı aracı olarak papirüs ve fırça gibi araçlar kullandı. Böylece yazının taşınabilirliği kolaylaştı.

Alfabenin bulunması yazının icadı üzerinden çok uzunca bir zaman geçtikten sonra gerçekleşti. Yazının icadı M.Ö. 3500 yılı civarında gerçekleşmişken, alfabe yaklaşık 2500 yıl sonra, M.Ö. 11. yüzyılda Fenikeliler tarafından icad edildi. Fenikeliler Mısırlılardan öğrendikleri hiyeroglif yazısını basitleştirdiler. Sadece seslere karşılık gelen sembolleri kullandılar. Böylece kullanılan harf sayısı azaldı ve standartlaştı.

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 43

Geçmişten günümüze insanın günlük yaşamını kolaylaştıran gelişmeler ve etkileri nelerdir?

  • Ateşin bulunmasıyla insanoğlu hem ısınma ve barınma sorununu çözmüştür.
  • Tekerleğin icadıyla, göçme işini kolaylaştırmış, yüklerini ve eşyalarını, evlerini gittikleri her yere götürebilmişlerdir. 
  • Yazının icadıyla, bilginin, bulunduğu coğrafya ile sınırlı kalınmadan nesilden nesile ve topluluktan topluluğa aktarılması sağlanmış, özellikle uzak coğrafyalar hakkında bilgi sahibi olabilmişlerdir.
  • Hayvanların evcilleştirilmesi ile insanlar tarımsal faaliyetlerin yanı sıra hayvancılık yapmaya başlamış, göç ederken de sürülerini yanlarına alabilmişlerdir. Özellikle atın evcilleştirilmesi ilerleyen zamanlarda at arabaları yapılarak barınma sorunları da çözmüştür.
  • İletişim ve iletişim araçlarının gelişmesi, insanların birbirlerinin hareketlerinden haberdar olmalarını sağlamıştır.
  • Ulaşım araçlarının zaman içerisindeki gelişimi ile insanlar kalabalık gruplar halinde göç edebilmişlerdir.
  • Bilim ve teknikte , sağlık alanındaki gelişmeler, özellikle kalabalık gruplar halinde yaşayan insanların birbirlerine ve hayvanlardan insanlara bulaşabilecek salgın hastalıkların önlenmesini mümkün olmuştur.

Konar-göçerler ile yerleşik toplumların karşılıklı ilişkileri hakkında neler söylenebilir?

  • Yerleşik toplumların geçim kaynağı tarım-hayvancılık ve ticarettir. Bu nedenle yerleşikler bulundukları yerleri kolay kolay terketmezlerdi. Konar-göçerlerin geçim kaynağı ise hayvancılık olup, bu sayede yaşadıkları sabit bir yer yoktur. Göçerlerken yerleşiklerin arazilerine zarar vermeleri, talan etmeleri, yerleşik toplumlar ile sürekli sorunlar yaşamalarına neden olmuştur.
  • Konar-göçerlerin ve  yerleşiklerin kanunları da, bu kanunları uygulayan otoriteye bakış açıları da birbirinde farklı idi. Kendi içerisinde soy birliğine dayalı bir örgütlenmeye sahip olan konar-göçerlerin bir devlet çatısı altında toplanmaları ve kontrol edilmeleri oldukça güç olmuştur.

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 45

Günümüzde siyasi nedenlerle yaşanan göçlere örnekler veriniz.

** Sırbistan içerisinde özerk bir yapısı olan Kosova’da millet meclisi 1990’da Kosova Anayasası’nı kabul etti. Kosova, 1991’de yapılan referandum sonrasında 1992’de bağımsızlığını ilan etti. 1997’de Kosova Üniversitesinde başlayan olaylar ülke geneline yayılan çatışmalara dönüştü. Sırplar, 15 Ocak 1999’da Reçak’ta başlattıkları katliamı ülke geneline yaydılar. Avrupa Birliği gözlemcilerinin Kosova’dan çekilmesinin ardından artan Sırp saldırıları karşısında yaklaşık bir milyon Kosovalı Müslüman ülkeyi terk etmek zorunda kaldı.

** Bulgaristan, Theodor Jivkov’un iktidarı döneminde Türk azınlığa uygulanan asimilasyon politikası ve 1984-1985 yıllarındaki zorla isim değiştirme politikası ile zirveye çıktı. Bu politika ile Türkler zorla Bulgarlaştırma sürecine tabi tutuldu. Türk gazetelerinin yayımlanmasına ve Bulgar radyosundaki Türkçe yayınlara son verildi. Türkçenin konuşma dili olarak kullanılması yasaklandı. İbadet yasaklandı ve camiler kapatıldı. Bulgaristan’daki Türklerin yaşadıkları karşısında Türkiye ve dünya kamuoyundan gelen tepkiler üzerine Bulgaristan, sınırlarını açarak Türklerin göç etmesine izin vermek zorunda kaldı.

** İngiliz himayesi ve ABD desteğiyle 1948’de Filistin topraklarının %56’sını işgal ederek kurulan ve  Arap-İsrail savaşlarıyla topraklarını genişleten İsrail, aynı zamanda bir milyon insanı mülteci durumuna düşürmüştür. Filistin halkı, İsrail Devleti’nin kurulmasıyla başlayan uzun dönemli savaş yıllarında sürekli yıkımlar ve saldırılarla karşı karşıya kalmıştır.

** Suriye’deki karışıklık ve ülkelerinden kaçarak başka ülkelere sığınan insanlar. Türkiye, 2011’de başlayan Suriye krizinden bu yana dünya kamuoyunun duyarsız kalmasına karşılık “açık kapı politikası” izlemiş ve Suriyelileri Geçici Koruma Statüsü altında misafir etmiştir.

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 48

İnsanların birlikte yaşama gereksinimleri hangi kurumları mecburi hâle getirmiştir?

  •  Devlet başta olmak üzere pekçok siyasî örgüt, kurum ve kuruluşlar
  •  Sağlık kurumları
  •  Emniyet kurumları
  •  Eğitim kurumları
  •  Hukuk ve adalet ile ilgili kurumlar
  •  Dinî kurumlar

Günümüzde kabile anlayışına sahip topluluklar hangi bölgelerde yaşamaktadır?

Günümüzde kabile anlayışına sahip topluluklar özellikle güney bölgelerinden Güney Afrika, Güney Asya, Güney Amerika kıtalarında ve Amazon Ormanları gibi yerlerde teknolojik gelişmelerden uzak bir şekilde yaşamaktadır.

Mısır ve Hitit ordularınının birbirlerine üstünlük sağlayamamalarının nedenleri neler olabilir?

  •  Her iki devletin de düzenli ordulara sahip olmaları
  •  Her iki orduda zırh giymeyen, mızrak, kalkan, savaş baltası ve kılıç kullanan ağır piyadeler ile yay, sadak ve kalkanla donatılmış okçulardan oluşması
  •  Her iki orduda da savaş arabalarının olması
  •  Hatalı savaş taktiklerinin yerinde değerlendirilememesi
  •  Her iki tarafın da savaş stratejilerini iyi kurgulayamamasıdır.

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 57

“Oğul ile babanın arasına girilmez,
Mayasıdır Hakan’ın, Türk töresi geçilmez!”

                                                                    Türk Sözü
Türk töresinin siyasi ve sosyal hayata etkileri nelerdir?

Törenin oluşumunda; kut anlayışı ile kağanlar tarafından konulan kurallar, kurultaylarda alınan kararlar ve kağanın iradesiyle toplum içinde yavaş yavaş oluşan gelenekler etkili olmuştur.

Devlet teşkilatlanmasında düzenleyici bir role sahip olan töre, kağanın hem keyfî hareket etmesini engellemiş hem de halkına adil davranması için bir kontrol mekanizması olmuştur.

Devletin varlığını devam ettirmesi, törelere bağlılık ile ilişkilendirilmiştir.

Türk töresinde hırsızlık, cinayet ve ordudan kaçma suçlarının cezası nedir?

Türklerde ceza hukuku özel intikam alanından çıkmış, kamu hukuku alanına girmiş, bir diğer deyişle işlenen suçların cezası devlet tarafından verilmiştir. Devlet tarafından verilen cezalar genelde isyan, vatana ihanet, adam öldürme ve bağlı atı çalma ile ilgiliydi. Bu suçların cezası idamdı. Bunların dışındaki hafif suçların cezası ise on günlük hapis veya yüzü yaralama şeklindeydi.

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 59

Urkagina ve Hammurabi Kanunları’nın meşruiyet kaynakları nelerdir?

Baştanrı tarafından hükümdarlığın kendisine verildiğini ifade eden Sümer Kralı Urkagina tarafından, kötü idare sebebiyle meydana gelen yolsuzlukları, halkın huzursuzluğunu ve hoşnutsuzluğunu gidermek için yapılmış olup,  “Kral eskiden var olan hüküm/kanun ve âdetleri tekrar düzenledi ve kendisinin kralı olan tanrı Ningirsu’nun sözünü ülkenin tümüne hâkim kıldı, özgürlüğü sağladı.” ifadesi Urkagina’nın kanun veya talimatnameye meşruiyet kazandırmak için dinî unsurlardan yararlandığını gösterir.

Hammurabi Kanunları hem daha önce yapılmış olan kanunların ve örf adet hukukunun bir derlemesiyle hem de zamanın ihtiyaçları dikkate alınarak oluşturulmuştur. Hammurabi Kanunları’nda da meşruiyet sağlamak için en başta tanrılardan bahsedilir. Bu yüzden kanun metinlerinde Hammurabi’den, tanrılar tarafından adaleti memlekette görünür kılan bir lider olarak bahsediliyordu.

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite İnsanlığın İlk Dönemleri Ölçme ve Değerlendirme Soruları ve Cevapları

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 60

İnsanlığın İlk Dönemleri Ölçme ve Değerlendirme Soruları ve Cevapları

Aşağıdaki terimleri birer cümleyle açıklayınız.

Meşruiyet, Monarşi, Aristokrasi, Mezopotamya

Meşruiyet : Meşrû olma durumu

Monarşi : Siyasi otoritenin genellikle miras yolu ile bir kişinin üzerinde toplandığı devlet düzeni veya rejim, tek erklik

Aristokrasi :  Siyâsî iktidârın üstün sayılan bir zümrenin, asiller sınıfının elinde bulunduğu idâre şekli

Mezopotamya : “iki nehir arasında” anlamına gelip, Fırat ve Dicle Irmakları arasında kalan verimli toprakların olduğu bölge

Eflatun, yazma teknolojisini insan belleği için bir dış tehlike olarak görmüş ve “Yazı teknolojisini elde edenler kendi belleklerini kullanmayı durduracaklar ve unutkan olacaklardır; kendi iç kaynakları yerine dış işaretlerle onları hatırlamak için yazıya bağlanacaklardır.” demiştir.
 

Eflatun’un yazı teknolojisini insan belleği için bir tehdit olarak görmesinin sebepleri neler olabilir?

Eflatun’a göre bilginin saklanması gereken yer, insanların hafızası olup, yazı ile birlikte insanlar bu bilgileri hafızasında tutmaktan vazgeçecek yani bilgelikten uzaklaşacaktı. Yine, dış kaynaklardan kasıt ile başkalarının yazdıkları olup, kendi geçmişlerini başkalarının yazdıklarından öğrenmenin ya da hatırlamak zorunda kalmanın getireceği tehlikelere de işaret edilmektedir.

Konar-göçerlerin askerî alanda üstün olmalarını sağlayan özellikler nelerdir?

  • Yerleşik devletlerde görülen ağır donanımlı ve hareket kabiliyeti kısıtlı piyade ordularının aksine hafif silahlı ve hızlı hücum yapabilen süvarilerden oluşurdu.
  • Konar-göçerler en iyi atlı süvarilere sahipti ve en çok atlı süvariler de onların ordularında bulunurdu.
  • Silahlarını günün koşullarına göre sürekli mükemmelleştirirlerdi. Konar-göçer askeri, dayanıklı, disiplinli, uyumlu ve süreklidir.
  • Konar-göçerler zırh, hançer ve mızrak kullanmış ve ayrıca oklarını daha uzağa fırlatmalarını sağlayan yayı geliştirmiştir. Koşum takımları işlevsel hâle getirilmiş, savaşçının atı sürerken bir yandan da oku atabilecek konumda olması sağlanmıştır.
  • Konar-göçer ordusu dağınık bir kalabalık olmaktan öte herkesin, neyi ne zaman yapacağını iyi bildiği, birbirine yardım ettiği bir yapıya sahipti. Bu ordularda kadınlar da gerektiğinde savaşa katılırdı.
  • Geçimlerini hayvancılıkla sağladıkları için sürekli talim yapmışlardır.

Yazıdan önceki dönemde insanın hayat tarzını etkileyen unsurlar nelerdir?

  •  İklim koşullarının elverişliliği
  •  Su kaynaklarının bolluğu, yakınlık
  •  Toprakların verimliliği
  •  Önemli geçit noktaların üzerinde yer alması
  • Coğrafyanın boş olması ya da başka kavimler tarafından rahatsız edilmesi

Hammurabi Kanunları’nın genel özellikleri nelerdir?

** Genel olarak iki yüz seksen iki maddeden ibaret bulunmaktadır.

** Hammurabi’nin, Mecellesini üzerine çivi yazısıyla yazdırdığı taş sütun 1901-1902 yılları arasında İ. De Morgan’ın başkanlığı altındaki bir Fransız heyeti tarafından Sus şehrinde yapılan araştırmalar sırasında bulunmuştur.

** Halen Louvre müzesinde olan taş sütun üzerindeki yazılar çeşitli dillere çevrilmiştir.

** Başlangıç ve sonuç kısmı kamu hukukunu ilgilendiren maddelerden oluşmaktadır. Metinler kısmı daha ziyade özel hukuku, ceza hukukunu ve yargı usulünü ilgilendiren hükümleri içermektedir.

** “Eğer bahçıvan bahçeyi işlemezse ve bahçedeki mahsul perişan olursa, bahçıvan komşu bahçelerdeki ürünle orantılı olarak ödemede bulunur.” maddesi ile üretimde süreklilik korunmak istenmiştir.

** “Şayet bir adam bir suç iddia eder ve bu iddia ettiği suçu kanıtlayamaz ise iddia ettiği suç büyükse ölümle cezalandırılır” maddesi, Hammurabi Kanunları’nda masumiyet karinesi kavramının olduğunu gösteren bir maddedir.

** Hammurabi kanunlarında öküz ile ilgili yaklaşık 15 kadar maddenin olması bu hayvanın o dönem toplum hayatı için ne kadar önemli olduğunu gösteren bir başka olgudur.

** “Şayet adam bir kadın alır ve bu kadın hastalığa yakalanınca adam ikinci kadın almak isterse hasta kadını boşayamaz. Onun için bir ev inşa eder ve yaşadığı sürece ona yardım eder” maddesine bakılacak olursa Hammurabi Kanunları’nda medenî hukuk ile ilgili düzenlemeler yapıldığı söylenebilir.

** Hammurabi kanunları ceza hukuku hususunda detaylı ve titiz bilgiler vermektedir. Tüm suçlar ve karşılığında verilecek cezalar detaylı olarak belirtilmiş ve numaralandırılmıştır.

** “Şayet bir adam başka bir adamın gözünü çıkarırsa onun da gözü çıkarılır” derken başka bir maddede “eğer bir adam kölesinin gözünü çıkarırsa onun değerinin yarısını öder” demektedir. Bu da Hammurabi kanunlarında sınıf ayrımını gözler önüne sermektedir. 

** “Şayet bir çocuk babasına vurursa elleri balta ile kesilir” maddesi incelendiğinde aile kavramının korunmak istendiği söylenebilir.

** “Şayet bir adam başka bir adamın gözünü çıkarırsa onun da gözü çıkarılır” ya da “Şayet bir kadın öldürülürse onu öldüren kişinin kızı öldürülür”,… derken kanunlarda genel olarak göze çarpan kısasa kısas uygulandığıdır.

Mısırlıların dinî inançlarının tıp ve mimariye olan etkileri nelerdir?

  •  Nil’in sularının taşması sonucu tarlaların sınırları birbirine karışmış ve bu tarlaları ayırmak için Mısır’da geometri ilmi gelişmiştir. Mısırlılar, yine bu taşkınların zamanını tespit etmek için güneş yılını hesaplamıştır.
  •  Ölümden sonraki yaşama inandıkları için ölülerini mumyalamışlar, böylelikle insan vücudunu tanımışlar, tıp ve eczacılık bilimlerinde gelişmişlerdir.
  •  Tanrı-kral anlayışına bağlı olarak firavunlar için piramit adı verilen anıt mezarlar yapılmıştır.

İlk Çağ’ın tüccar toplulukları hangileridir?

ASURLULAR

  •  Asurlu tüccarlar, başta Kaniş (Kültepe) olmak üzere Anadolu’nun pek çok yerinde ticaret merkezleri kurmuştur.
  •  Hâkimiyet alanlarını zamanla Doğu Anadolu, Güney Doğu Anadolu, Suriye, Filistin ve Mısır’a kadar genişletmişlerdir.

FENİKELİLER

  •  Doğu Akdeniz sahil şeridinde genel olarak denizcilik ve deniz ticareti ile uğraşmışlardır.
  •  Gemilerin inşası amacıyla gerekli keresteleri temin etmek için gelişmiş bir ormancılık faaliyeti de yürütmüştür.
  •  Doğu Akdeniz’de çok iyi bir ticaret ağı kurmuş olan Fenikeliler, Batı Akdeniz’de de ticaret kolonileri kurmayı başarmıştır. Zamanla Mısır, Kıbrıs, Girit ve Rodos dışında Sicilya, Sardunya ve İspanya’ya kadar uzanan birçok yerde ticaret kolonileri kuran Fenikeliler, bu sayede dünya deniz ticaretini kontrol etmeyi başarmıştır.

LİDYALILAR

  •  Lidyalılar, zengin maden yatakları ve verimli toprakları ile öne çıkmıştır. Madencilik, tarım ve hayvancılığın yanında başkenti Sard; altın madeni ve kuyumculuk sanatı ile tanınmıştır.
  •  Lidyalıların, insanlık tarihinde ilk kez madenî parayı (sikke), ücretli askerlerinin maaşlarını ödemek için icat ettikleri tahmin edilmektedir. Lidyalılar, bu icatla dünya ticaretinde yeni bir atılımı başlattı. Aristotales’in deyimiyle değiş tokuşun zorunlu gerekliliğinden para ortaya çıkmış bir başka tarz kazanç becerisi olan ticaret işi oluşmuştur.

SOĞDLAR

  •  İslam öncesi Orta Asya tarihinde, merkezi Semerkant olmak üzere birçok şehir devletinden oluşurdu.
  •  Soğdlu tüccarlar Kök Türk koruması altındaki Çin’den İtalya’ya kadar uzanan İpek Yolu üzerindeki ticareti kontrol etmiştir.
  •  İslam öncesinde olduğu gibi İslami dönemde de Soğdlar, İpek Yolu üzerinde etkin rol oynamayı sürdürmüştür.

Tarih öncesi döneme ait Çatalhöyük’te yapılan arkeolojik kazıların amaçları nelerdir?

  •  İnsanların geçim kaynakları,
  •  Örgütlenme anlayışları,
  • Yerleşme tipleri, mimarı anlayışları,
  •  Dinî hayatları,
  •  Eşya ve silah yapımında kullandıkları materyaller,
  •  Dönemin kıyafetleri ve yapıldığı malzemeler,
  •  Başka medeniyetlerle olan etkileşimler,
  •  Beslenme anlayışları,
  •  Günümüzde nesli tükenmiş olan bitki ve hayvan türleri hakkında bilgi sahibi olmak.

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 61

Yukarı Mezopotamya’nın Bereketli Hilal olarak gösterilmesinin nedenleri neler olabilir?

  •  Bereketli Hilal olarak adlandırılan bölgenin ikliminin insan yaşantısına uygun olan,  Akdeniz ikliminin egemen olduğu, kışları yağışlı yazları kurak geçen bir yapıya sahip olması.
  • Hilal biçiminde uzanan bu toprakların, Asya, Avrupa ve Afrika’dan gelen yolların kavşak noktası olması.
  •  Verimli arazilere sahip olması.

Göbeklitepe’nin daha sonra inşa edilen tapınaklara etkisi nedir?

  • Göbeklitepe’nin etrafında tarihin ilk yerleşim bölgeleri olan Çayönü ve Nevali Çori bulunmaktadır. Bu yerleşim yerlerinden yürüyerek veya binek hayvanlarıyla Göbeklitepe’ye gidiliyor ve orada ibadet ediliyordu.
  • Bu etkileşimin sonucunda Çayönü ve Nevali Çori ’de benzer anıtsal yapılar inşa edildi. İnsanlığın en eski tarihlerinden itibaren inanç merkezleri insanları kendine çekmekte ve kültürel etkileşime sebep olmaktadır.

Göbeklitepe’ nin bir gözlemevi olabileceğinin kanıtları neler olabilir?

  • Göbeklitepe Tapınakları genellikle sonsuzluğu, bütünlüğü ve evreni simgeleyen daire formunda inşa edilmiştir.
  • Tapınak alanındaki kaya yüzeylerinde çok sayıda daire sembolü yer almakta olup bu formlar Göbeklitepe ’den sonra inşa edilmiş birçok tapınakta da görülmektedir.

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 62

Aşağıda verilen çoktan seçmeli soruları cevaplayınız.

SORU 1:

Selin, hazırladığı proje ödevi sonrasında: “Yazıdan önceki dönemde insanın hayat tarzı, tabiata karşı verdiği mücadelesi, sosyal ilişkileri ve inançlarını öğrenebilmek için insanın bıraktığı izler göz önünde bulundurulur.” değerlendirmesini yapmıştır.

Selin’in bu değerlendirmesine göre aşağıdakilerden hangisi bahsedilen dönemi niteleyen bir buluntu olamaz?

A) Ok ve yay
B) Taş balta
C) Buğday fosili
D) Kil tablet
E) Öğütme taşı 

SORU 2:

İlk Çağ’da Doğu ile Batı kültürlerinin kaynaşmasında;

I. uluslararası ticaret,
II. göçler,
III. Büyük İskender’in Asya seferi

durumlarından hangilerinin etkili olduğu söylenebilir?

A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) I ve III
D) II ve III
E) I, II ve III 

SORU 3:

Aşağıdakilerden hangisi İlk Çağ Anadolu medeniyetlerinden biri değildir?

A) Hititler
B) Frigler
C) Urartular
D) Lidyalılar
E) Akadlar 

SORU 4:

Urartular tarım alanlarının sınırlı olması nedeniyle daha çok hayvancılık ve madencilikle uğraşmışlardır.
Mısır’da Nil Nehri etrafında verimli ovaların oluşması Mısır’ın temel geçim kaynağının tarım olmasını sağlamıştır.

Buna göre medeniyetlerin ekonomik uğraşlarında belirleyici olan unsur aşağıdakilerden hangisidir?

A) Coğrafya
B) Irk
C) Din
D) Kültür
E) İhtiyaçlar 

SORU 5:

Aşağıdakilerden hangisi “kollektif ceza” kavramını açıklayan bir ifadedir?

A) Kadın ve erkeğe aynı cezanın verilmesi
B) Suçu işleyenin yakınlarının da cezalandırılması
C) Köle ile efendisinin farklı cezalara çarptırılması
D) Ölümle cezalandırma anlayışı
E) Bazı suçlarda kısas cezasının uygulanması 

SORU 6:

Aşağıdaki medeniyetlerden hangisi kolonizasyon faaliyetlerinde bulunmamıştır?

A) Fenikeliler
B) Asurlular
C) Frigler
D) İyonlar
E) Yunanlar 

9. Sınıf Tarih Dersi 2.Ünite Ders Kitabı Cevapları Sayfa 63

SORU 7:

İstediği hayat şartlarına ulaşmak isteyen insanoğlu geçmişten günümüze yeni yerler bulmak amacıyla göç etmiştir. İklimdeki değişikliklere bağlı geçim sıkıntısının yaşanmaya başlanması, politik değişiklikler, inanç gruplarının baskı altına alınması gibi gelişmeler insanların yeni yerler aramasında etkili olmuştur.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi İlk Çağ toplumlarında görülen göç hareketlerinin nedenleri arasında gösterilemez?

A) Sosyal
B) Dinî
C) Siyasi
D) Ticari
E) Coğrafi 

SORU 8:

Nil’in sularının taşması sonucu tarlaların sınırları birbirine karışmış, bu tarlaları ayırmak için Mısır’da …………… ilmi gelişmiştir. Ölümden sonraki yaşama inandıkları için ölülerini mumyalamış böylelikle insan vücudunu tanımışlar, tıp ve …………… bilimlerinde gelişmişlerdir.

Metindeki boşluklara aşağıdakilerden hangisinin yazılması doğrudur?

A) Matematik – Biyoloji
B) Geometri – Astronomi
C) Geometri – Fizik
D) Matematik – Kimya
E) Geometri – Eczacılık 

SORU 9:

Toplumların ekonomik uğraşlarında coğrafyanın önemli bir belirleyici olmasında;

I. Urartuların hayvancılık ve madencilikle uğraşması,
II. Fenikelilerin deniz ticaretinde ilerlemesi,
III. Atina ve Sparta’nın tarım alanında gelişmesi

durumlarından hangileri örnek olarak gösterilebilir?

A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III 

SORU 10:

İlk Çağlarda Persler kurmuş oldukları satraplık adındaki eyalet sistemi ile çok geniş toprakları yönetmişler ve kendinden sonraki devletleri de etkilemişlerdir. Buna göre;

I. İskender,
II. Roma,
III. Akad

imparatorluklarından hangileri Perslerin yönetimlerinden etkilenmişlerdir?

A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III

Bir Cevap Yazın